{"id":3208,"date":"2023-01-16T23:11:07","date_gmt":"2023-01-16T22:11:07","guid":{"rendered":"https:\/\/krakowchanka.eu\/?p=3208"},"modified":"2023-01-16T23:11:16","modified_gmt":"2023-01-16T22:11:16","slug":"coming-out-marii-dulebianki-czy-polozyl-kres-jej-tworczosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/eternal\/coming-out-marii-dulebianki-czy-polozyl-kres-jej-tworczosci","title":{"rendered":"Coming out Marii Dul\u0119bianki: czy po\u0142o\u017cy\u0142 kres jej tw\u00f3rczo\u015bci?"},"content":{"rendered":"\n<p>Dul\u0119bianka by\u0142a artystk\u0105, feministk\u0105, dzia\u0142aczk\u0105 spo\u0142eczn\u0105 i partnerk\u0105 \u017cyciow\u0105 Marii Konopnickiej. \u017by\u0142a sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat, z czego dwadzie\u015bcia sp\u0119dzi\u0142a z Mari\u0105 Konopnick\u0105 w szokuj\u0105cym w\u00f3wczas romansie. Konopnicka by\u0142a wybitn\u0105 polsk\u0105 pisark\u0105, jej imieniem nazwano ulice, pomniki. Natomiast Dul\u0119bianka zosta\u0142a zapomniana i powr\u00f3ci\u0142a tylko z powodu jej skandalicznej orientacji seksualnej, pisze <a href=\"https:\/\/krakowchanka.eu\/\">krakowchanka.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Przez ciernie do gwiazd &#8211; przez zakazy do edukacji&nbsp;<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"788\" height=\"444\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2023\/01\/3.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3209\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakowchanka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2023\/01\/3.png 788w, https:\/\/cdn.krakowchanka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2023\/01\/3-300x169.png 300w, https:\/\/cdn.krakowchanka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2023\/01\/3-768x433.png 768w, https:\/\/cdn.krakowchanka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2023\/01\/3-696x392.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 788px) 100vw, 788px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Maria Dul\u0119bianka urodzi\u0142a si\u0119 w Krakowie pod koniec 1858 roku. Chocia\u017c ojciec Marii pochodzi\u0142 ze zubo\u017ca\u0142ej rodziny ziemia\u0144skiej, ale ich rodzina nie by\u0142a biedna i rodzice byli w stanie zapewni\u0107 prywatn\u0105 nauk\u0119 swoim dzieciom. Nie odmawiali r\u00f3wnie\u017c Marii rozwija\u0107 si\u0119 artystycznie. Tak jak w\u00f3wczas kobiety nie mog\u0142y si\u0119 uczy\u0107, wyjecha\u0142a do Pary\u017ca, do s\u0142ynnej prywatnej szko\u0142y malarskiej Acad\u00e9mie Julian, gdzie podczas nauki musia\u0142a stara\u0107 si\u0119 bardziej ni\u017c m\u0119\u017cczy\u017ani. Co ciekawe, kobiety p\u0142aci\u0142y wi\u0119cej za edukacj\u0119, poniewa\u017c nauka kobiet by\u0142a uznana za ich kaprys. Najcz\u0119\u015bciej takie kobiety mia\u0142y bogatych m\u0119\u017c\u00f3w lub rodzic\u00f3w i nie kierowa\u0142y si\u0119 ch\u0119ci\u0105 zdobycia zawodu, kt\u00f3ry pom\u00f3g\u0142by im zarabia\u0107 na \u017cycie.<\/p>\n\n\n\n<p>Maria cz\u0119sto by\u0142a chwalona za sw\u00f3j talent, kt\u00f3ry pomaga\u0142 jej zarobi\u0107 troch\u0119 pieni\u0119dzy, poniewa\u017c jej portrety by\u0142y wystawiane. Pomimo to nie jest dobrze znan\u0105 artystk\u0105 i zapewne odpowied\u017a na pytanie, dlaczego nie zrobi\u0142a w\u00f3wczas kariery, nie ogranicza si\u0119 do tego, \u017ce zwi\u0105za\u0142a swoje \u017cycie z Konopnick\u0105, po\u015bwi\u0119caj\u0105c dla niej sw\u00f3j talent. Poza tym gra\u0142a na skrzypcach, zna\u0142a r\u00f3\u017cne j\u0119zyki, interesowa\u0142a si\u0119 wieloma rzeczami.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Relacje vs Samorealizacja: co rozs\u0142awi\u0142o Dul\u0119biank\u0119<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/cdn.warsawka.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/44\/2023\/01\/5-1024x1024.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3212\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Niekt\u00f3rzy twierdz\u0105, \u017ce Maria Dul\u0119bianka zosta\u0142aby wielk\u0105 artystk\u0105, gdyby nie spotka\u0142a si\u0119 z Mari\u0105 Konopnick\u0105. Poznali si\u0119 prawdopodobnie w Warszawie w 1989 roku, gdzie uczestniczy\u0142y w ruchach emancypacyjnych.<\/p>\n\n\n\n<p>Dul\u0119bianka walczy\u0142a o przyj\u0119cie kobiet do grona s\u0142uchaczy Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych w Krakowie oraz o utworzenie gimnazjum \u017ce\u0144skiego we Lwowie. Regularnie publikowa\u0142a tak\u017ce w feministycznym czasopi\u015bmie \u201eSter\u201d, wydawanym przez Paulin\u0119 Kuczalsk\u0105-Reinschmit.<\/p>\n\n\n\n<p>Starsza o 20 lat Maria Konopnicka zach\u0119ci\u0142a m\u0142od\u0105 artystk\u0119 do aktywizacji dzia\u0142a\u0144 na rzecz ochrony kobiet. Dul\u0119bianka uczestniczy\u0142a w zjazdach dzia\u0142aczek kobiecych, wyg\u0142asza\u0142a przem\u00f3wienia, publikowa\u0142a artyku\u0142y, organizowa\u0142a demonstracje.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1902 roku wyg\u0142osi\u0142a w Krakowie wyk\u0142ad na temat tw\u00f3rczo\u015bci artystycznej kobiety, co zainspirowa\u0142o j\u0105 do opublikowania w 1903 roku odczytu \u201eO tw\u00f3rczo\u015bci kobiet\u201d w zbiorze \u201eG\u0142os kobiet w kwestii kobiecej\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Obie Marie \u0142\u0105czy\u0142y jednak nie tylko wsp\u00f3lne idea\u0142y. Chocia\u017c \u017cadna z nich oficjalnie si\u0119 do tego nie przyzna\u0142a, ich zwi\u0105zek by\u0142 bardzo \u201eintymny\u201d. Stworzyli partnerstwo, kt\u00f3re na pocz\u0105tku XX wieku trudno by\u0142o nazwa\u0107 akceptowalnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Za terminem \u201eprzyjaciel\u201d kry\u0142o si\u0119 zbyt wiele niewypowiedzianych s\u0142\u00f3w, a terminy \u201ezwi\u0105zek lesbijski\u201d czy \u201ezwi\u0105zek partnerski\u201d po prostu nie istnia\u0142y w \u00f3wczesnej nomenklaturze. Na prze\u0142omie XIX i XX wieku kobieta mog\u0142a by\u0107 tylko dziewic\u0105, m\u0119\u017catk\u0105, wdow\u0105 i bardzo rzadko rozwiedzion\u0105, poniewa\u017c moralno\u015b\u0107 tamtych czas\u00f3w w og\u00f3le nie dopuszcza\u0142a innych mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzi\u015b mo\u017cna si\u0119 tylko domy\u015bla\u0107, \u017ce po\u0142\u0105czy\u0142a ich gor\u0105ca mi\u0142o\u015b\u0107. Obie kobiety bardzo szybko si\u0119 zaprzyja\u017ani\u0142y i sta\u0142y si\u0119 niemal nieroz\u0142\u0105czne. W listach do dzieci Maria Konopnicka zmieni\u0142a form\u0119 pierwszoosobow\u0105 na \u201emy\u201d, a Mari\u0119 nazywa\u0142a m\u0119skim imieniem \u201ePiotrek\u201d. Dul\u0119bianka do ko\u0144ca \u017cycia nie by\u0142a w zwi\u0105zku z \u017cadnym m\u0119\u017cczyzn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Jako pos\u0142anka Rady Miejskiej we Lwowie w 1919 roku, jako wys\u0142anniczka Czerwonego Krzy\u017ca i delegatka Tymczasowego Komitetu Rz\u0105dowego wyruszy\u0142a w niebezpieczn\u0105 drog\u0119 z misj\u0105 zbadania po\u0142o\u017cenia je\u0144c\u00f3w w obozach ukrai\u0144skich. Podr\u00f3\u017cowali konno w silnych mrozach. Wszystkie delegatki zarazili si\u0119 tyfusem od chorych polskich je\u0144c\u00f3w wojennych. Po powrocie do Lwowa na nich czeka\u0142o entuzjastyczne przyj\u0119cie. Maria Dul\u0119bianka zmar\u0142a na tyfus wkr\u00f3tce po powrocie. Pogrzeb Dul\u0119bianki by\u0142 jedn\u0105 z najwi\u0119kszych manifestacji \u017ca\u0142obnych we Lwowie. Uczestniczy\u0142o w nim wiele kobiet, w tym samotne matki i bezdomne dzieci, jej kole\u017canki, przedstawiciele w\u0142adz miasta, wielu Polak\u00f3w i Ukrai\u0144c\u00f3w. Dekretem Prezydenta RP Ignacego Mo\u015bcickiego z 19 grudnia 1930 roku zosta\u0142a odznaczona Krzy\u017cem Niepodleg\u0142o\u015bci \u201eza prac\u0119 w dziele odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dul\u0119bianka by\u0142a artystk\u0105, feministk\u0105, dzia\u0142aczk\u0105 spo\u0142eczn\u0105 i partnerk\u0105 \u017cyciow\u0105 Marii Konopnickiej. \u017by\u0142a sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat, z czego dwadzie\u015bcia sp\u0119dzi\u0142a z Mari\u0105 Konopnick\u0105 w szokuj\u0105cym w\u00f3wczas romansie. Konopnicka by\u0142a wybitn\u0105 polsk\u0105 pisark\u0105, jej imieniem nazwano ulice, pomniki. Natomiast Dul\u0119bianka zosta\u0142a zapomniana i powr\u00f3ci\u0142a tylko z powodu jej skandalicznej orientacji seksualnej, pisze krakowchanka.eu. Przez ciernie do gwiazd &#8211; [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":263,"featured_media":2686,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1031],"tags":[1723,1725,1722,1711,1724,1727,1710,1720,1721,1709,1726],"moimportance":[33],"motype":[1042],"moformat":[66],"class_list":{"0":"post-3208","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-zycie-na-swiecie","8":"tag-artysta-z-krakowa","9":"tag-artystow-w-historii-krakowa","10":"tag-co-rozslawilo-dulebianke","11":"tag-historia-kobiet","12":"tag-historie-artystow","13":"tag-kobiety-w-sztuce","14":"tag-kobiety-z-krakowa","15":"tag-maria-dulebianka","16":"tag-relacje-vs-samorealizacja","17":"tag-znane-kobiety","18":"tag-znani-krakowscy-artysci","19":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","20":"motype-eternal","21":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3208","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/263"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3208"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3208\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3215,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3208\/revisions\/3215"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2686"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3208"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3208"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3208"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakowchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}